Kampania przeciw podróbkom pestycydów - KAS i partnerzy ostrzegają rolników

W Katowicach i regionie coraz głośniej o zagrożeniu związanym z nielegalnymi środkami ochrony roślin. Wystartowała ósma odsłona ogólnopolskiej kampanii, która łączy działania kontrolne z praktycznymi poradami dla osób stosujących środki ochrony roślin. W tle są liczby zatrzymań i skonfiskowanych ładunków oraz ostrzeżenia służb o ryzyku dla zdrowia, upraw i gospodarki. Akcja ma charakter edukacyjny i operacyjny - od granicy aż po pola.

• W Katowicach i poza nim - skala problemu i działania służb
• Kampania “Kupując nielegalnie, szkodzisz wiele razy” stawia na praktyczne wskazówki
• Co to oznacza dla gospodarstwa i rynku – krótkie spojrzenie praktyczne

W Katowicach i poza nim - skala problemu i działania służb

Organizatorami kampanii są: Polskie Stowarzyszenie Ochrony Roślin (PSOR), Krajowa Administracja Skarbowa (KAS), Państwowa Inspekcja Ochrony Roślin i Nasiennictwa (PIORiN) oraz Policja, przy wsparciu Urzędu Patentowego RP i partnerów międzynarodowych. Służby podkreślają, że nielegalne i podrobione środki to zagrożenie dla bezpieczeństwa żywności, zdrowia ludzi i zwierząt oraz dla środowiska.

“Nielegalne, w tym podrobione środki ochrony roślin to realne zagrożenie dla bezpieczeństwa żywności, zdrowia ludzi, zwierząt oraz środowiska”
— Małgorzata Bojańczyk, Dyrektor Generalna PSOR

Dane i wyniki operacji pokazują rozmiar zjawiska:

• według Europolu w operacji Silver Axe VIII przejęto 2 040 ton fałszywych lub nielegalnych środków ochrony roślin oraz zatrzymano 21 podejrzanych; zlikwidowano laboratoria fałszujące preparaty;
• w 2025 roku KAS udaremniła próby wprowadzenia do obrotu 693 kg/L nielegalnych środków na granicy oraz 1 606 kg/L podczas kontroli krajowych;
• w międzynarodnej operacji JCO NOXIA II zatrzymano łącznie 52 tony stałych środków i 21 000 litrów płynnych, a polska Służba Celno-Skarbowa zatrzymała 1 289 litrów nielegalnych preparatów.

“Nielegalny obrót i handel środkami ochrony roślin stanowią istotne zagrożenie dla bezpieczeństwa obrotu gospodarczego”
— podinsp. Ewelina Mączkorowska, Dyrektor Biura Zwalczania Przestępczości Ekonomicznej KGP

Kampania “Kupując nielegalnie, szkodzisz wiele razy” stawia na praktyczne wskazówki

Tegoroczna edycja kładzie nacisk na rozpoznawanie fałszywek i bezpieczne zakupy. Organizatorzy przypominają, że legalne środki przechodzą wieloletnie testy, a podróbki mogą zawierać wycofane lub nieznane substancje o nieprzewidywalnym działaniu — od braku skuteczności po uszkodzenia upraw i ryzyko dla zdrowia.

“Stosowanie wyłącznie legalnych, dopuszczonych do obrotu środków ochrony roślin to nie tylko wymóg prawa, ale przede wszystkim gwarancja bezpieczeństwa”
— Magdalena Makowska, Główny Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa

Co warto sprawdzać przy zakupie:

• czy preparat jest zarejestrowany w Polsce i ma zezwolenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi;
• czy sprzedawca znajduje się w rejestrze działalności regulowanej prowadzonym przez wojewódzki inspektorat ochrony roślin i nasiennictwa;
• stan opakowania - wklęśnięcia, nieszczelności, nietrwale przytwierdzona etykieta to sygnały ostrzegawcze;
• etykieta w obcym języku bez polskiego opisu zwykle oznacza produkt nielegalny;
• oferty anonimowe w internecie i ceny znacznie poniżej rynkowych powinny wzbudzić podejrzenia.

Kampania przypomina też o zmianach w przepisach dotyczących sprzedaży online — m.in. planowanym zakazie sprzedaży fumigantów przez internet oraz obowiązku ujawniania danych sprzedawcy i nabywcy przy handlu innymi preparatami.

“Wprowadzanie do obrotu towarów oznaczonych podrobionym znakiem towarowym grozi odpowiedzialnością karną”
— dr hab. Ewa Skrzydło-Tefelska, Prezes Urzędu Patentowego RP

Co to oznacza dla gospodarstwa i rynku – krótkie spojrzenie praktyczne

Zakup nielegalnego preparatu może oznaczać utratę plonu, kłopoty w łańcuchu dostaw, utratę zaufania kontrahentów oraz ryzyko kar administracyjnych i karnych. Poza tym istnieje realne zagrożenie zdrowotne dla osób stosujących nieprzebadane mieszaniny chemiczne. Dlatego działania kontrolne łączone z dostępem do praktycznych porad i wykazu legalnych punktów sprzedaży zwiększają szanse na ograniczenie strat. Dla rolnika oznacza to prostą regułę: weryfikacja źródła i etykiety daje większą pewność bezpieczeństwa i stabilności produkcji.

“Działania kontrolne, jak i kampanie edukacyjne odgrywają ogromną rolę w zwalczaniu procederu handlu nielegalnymi środkami ochrony roślin”
— Marcin Łoboda, Sekretarz Stanu w Ministerstwie Finansów, szef KAS

Kampania ma charakter długofalowy i mierzalny — w siedmiu wcześniejszych edycjach organizatorzy przeprowadzili szkolenia i rozdystrybuowali 109 000 folderów i plakatów w czterech językach. Połączenie prewencji, kontroli i edukacji ma osłabić szarą strefę i zmniejszyć ryzyka dla zdrowia, upraw i gospodarki.

na podstawie: Urząd Skarbowy Katowice.