Miliony na sprzątanie toksycznych składowisk - Śląsk zyska na rządowym programie

W Katowicach da się wyczuć ulgę i napięcie jednocześnie — z jednej strony to szansa na uporządkowanie miejsc z odpadami, z drugiej przypomnienie, że problemu nie załatwią same pieniądze. Województwo śląskie otrzyma znaczące wsparcie państwowe na usunięcie najbardziej niebezpiecznych zanieczyszczeń, a prace już trwają w kilku miejscach regionu.

• Ministerstwo Klimatu i Środowiska podkreśla ogólnopolski charakter programu
• W Katowicach i regionie widać efekty i kolejne adresy interwencji
• Służby i samorządy mówią o odpowiedzialności i trwałym unieszkodliwieniu

Ministerstwo Klimatu i Środowiska podkreśla ogólnopolski charakter programu

Podczas briefingu w Sosnowcu Wiceminister Klimatu i Środowiska Anita Sowińska zwróciła uwagę, że inicjatywa obejmuje całą Polskę i że skala dotychczasowych działań była duża.

“To nie jest jedyne miejsce, które sprzątamy w Polsce.” — Anita Sowińska

W wypowiedzi przedstawiono też źródła finansowania i wcześniejsze wsparcie z rezerwy budżetowej oraz z Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska. Resort zapowiada uruchomienie kolejnych środków, które mają pozwolić na kontynuację i rozszerzenie prac w latach 2025–2027.

W Katowicach i regionie widać efekty i kolejne adresy interwencji

W województwie śląskim prace były już prowadzone między innymi w Sosnowcu, Siemianowicach Śląskich i Mykanowie — w 2025 roku z tych miejsc usunięto prawie 10 000 ton szczególnie niebezpiecznych odpadów. W wyniku ostatniego naboru do programu wybrano kolejne lokalizacje wymagające pilnej interwencji:

• Szczekociny
• Koziegłowy
• Łaziska Górne
• Piekary Śląskie
• Sławków
• dwie lokalizacje w Sosnowcu

W skrócie najważniejsze liczby i cele programu:

• budżet przeznaczony dla regionu do 2027 roku: 362 mln zł
• liczba składowisk przeznaczonych do bezpiecznej utylizacji w województwie: 10
• okres realizacji części działań: 2025–2027

Służby i samorządy mówią o odpowiedzialności i trwałym unieszkodliwieniu

Wojewoda Śląski Marek Wójcik podkreślił, że to skala bez precedensu dla regionu i że bezpieczne usunięcie oraz utylizacja odpadów będą możliwe dzięki zapewnionemu finansowaniu.

“Łącznie… wydamy w województwie śląskim na ten cel 362 mln zł.” — Marek Wójcik

Wojewoda i przedstawiciele służb wyjaśniali także, że warunkiem udziału w programie jest zapewnienie przez samorządy trwałego unieszkodliwienia terenu po zakończeniu prac oraz działania zmierzające do odzyskania kosztów od sprawców nielegalnego składowania. Jak informują urzędnicy, służby regionalne przeprowadziły szczegółowe rozpoznanie i charakterystykę miejsc, co ułatwiło pozyskanie finansów.

Co to oznacza dla mieszkańców regionu i sąsiadujących gmin? Oto najważniejsze praktyczne wnioski:

• zyskują szansę na oczyszczenie miejsc o wysokim ryzyku dla zdrowia i środowiska;
• gminy muszą przygotować plan trwałego zagospodarowania oczyszczonego terenu;
• samorządy będą mogły dochodzić zwrotu kosztów od osób odpowiedzialnych za nielegalne składowanie;
• mieszkańcy powinni oczekiwać prac i związanych z nimi ograniczeń w rejonach objętych interwencją oraz możliwości zgłaszania dodatkowych podejrzeń dotyczących nielegalnych odpadów do lokalnych służb.

Program daje realne narzędzia finansowe i organizacyjne, ale w praktyce skuteczność zależeć będzie od koordynacji między urzędami, służbami i wykonawcami oraz od konsekwentnego dochodzenia roszczeń wobec sprawców.

na podstawie: Śląski Urząd Wojewódzki w Katowicach.